Hr.Ms. Tonijn
Dutch Potvis-class submarine (1966–1991)
Hr.Ms. Tonijn is a Dutch submarine of the Potvis class, built in the early 1960s at the Wilton-Fijenoord shipyard in Schiedam. Commissioned in 1966, she served with the Royal Netherlands Navy until 1991. During the Cold War the boat undertook long and often secret patrols, including reconnaissance and observation missions. Tonijn is a so-called “three-cylinder” submarine: three pressure hulls side by side within a single streamlined outer hull. This design allowed her to dive deeper than many contemporaries and provided extra space for crew, engines and weapon systems. She carried a crew of about 67, who spent weeks at a time living in a narrow, enclosed world of engines, pipes, domes and screens.
After being decommissioned, Hr.Ms. Tonijn became part of the Dutch Navy Museum in Den Helder in 1994. The submarine is moored there as a museum ship and her interior can still be visited. The series Under Sea – Hr.Ms. Tonijn starts from these existing spaces – engine room, command centre, torpedo room, control panels and periscope – and uses digital manipulation to amplify the sensation of being underwater and unable to escape: a claustrophobic, abstract underwater world in which colour and distortion try to make the quiet threat of being sealed below the surface visible.
Hr.Ms. Tonijn
Nederlandse onderzeeboot van de Potvisklasse (1966–1991)
Hr.Ms. Tonijn is een Nederlandse onderzeeboot van de Potvisklasse, gebouwd begin jaren zestig op de werf Wilton-Fijenoord in Schiedam. In 1966 werd de boot in dienst gesteld en tot 1991 voer Tonijn voor de Koninklijke Marine. Tijdens de Koude Oorlog maakte zij lange en vaak geheime tochten, onder meer voor verkennings- en observatiemissies. Tonijn is een zogeheten driecilinderonderzeeboot: drie drukrompen naast elkaar in één gestroomlijnde buitenhuid. Dat ontwerp maakte het mogelijk dieper te duiken dan veel tijdgenoten en bood extra ruimte voor bemanning, motoren en wapensystemen. Aan boord was plaats voor ongeveer 67 bemanningsleden, die wekenlang leefden in een smalle, afgesloten wereld tussen motoren, leidingen, koepels en schermen.
Na de uitdienststelling werd Hr.Ms. Tonijn in 1994 onderdeel van het Marinemuseum in Den Helder. Het schip ligt daar als museumschip afgemeerd en het interieur is nog altijd te bezoeken. De serie Under Sea – Hr.Ms. Tonijn vertrekt vanuit deze ruimtes – machinekamer, commandocentrale, torpedokamer, bedieningspanelen en periscoop – en vergroot via digitale bewerking het gevoel van onder water zijn en niet weg kunnen: een benauwde, abstracte onderwaterwereld waarin kleur en vervorming de stille dreiging van opgesloten zitten onder de zeespiegel zichtbaar proberen te maken.
Gefotografeerd door Romke Hoekstra. 13 oktober 2024
Photographed by Romke Hoekstra. October 13, 2024
